Rolnictwo

Rolnictwo


Gmina utrzymała charakter rolniczy. Główną jej funkcją jest i planuje się, ze będzie w przyszłości żywność, uzupełniającą natomiast rekreacja. Rolnictwu sprzyja tu klimat oraz dobre gleby. W gospodarstwach indywidualnych uprawia się głównie pszenicę, żyto i buraki cukrowe. Charakterystyczne są też: rzepak, chmiel, tytoń i len. Ważną rolę odgrywa warzywnictwo i sadownictwo – szczególnie uprawy malin i porzeczek.
  Znaczącą rolę odgrywa również hodowla zwierząt. Pogłowie trzody chlewnej wynosi 3010 szt., bydła – 758 ( w tym krów – 517).
    Na terenie gminy funkcjonuje 2428 gospodarstw rolnych. Przeciętna wielkość gospodarstwa wynosi ok. 2,5 ha.
    W strukturze użytkowania ziemi w gminie Kraśnik przeważają grunty orne, zajmujące prawie 54% powierzchni gminy. Na tle województwa lubelskiego gmina wyróżnia się niższym niż średnia udziałem użytków rolnych (o 8%) i bardzo małym udziałem łąk i pastwiska. W gminie łąki stanowią pięciokrotnie mniejszy odsetek gruntów niż w województwie , a pastwiska trzykrotnie. W strukturze użytkowania ziemi dużą powierzchnię zajmują lasy. Jest to najbardziej lesista gmina leżąca w całości na Wyżynie Lubelskiej (30%), chociaż pod względem lesistości gmina zajmuje 5 miejsce w województwie, po gminach: Janowiec, Lubartów, Żyrzyn, Puławy. 
  Gmina Kraśnik zachowała charakter rolniczy. Rolnictwu sprzyjają warunki naturalne: klimat odznaczający się wysokimi średnimi wartościami temperatury powietrza, niezbyt dużymi amplitudami, długim okresem wegetacji i okresem przymrozków, a także dobre gleby lessowe i rędziny. 
   W strukturze zasiewów dominują zboża (70,1%). Największą powierzchnię zajmuje uprawa pszenicy (23,2%) i ziemniaków (13,7%). Bardzo mało uprawia się żyta. 
   Kosztem upraw tradycyjnych w ostatnich latach dużą powierzchnię zajęły plantacje krzewów owocowych (porzeczek i malin) oraz truskawek. Niezbyt dużą rolę odgrywa sadownictwo, natomiast często spotykaną uprawą jest chmiel (Spławy, Suchynia). 
Ze względu na dużą lesistość ważną dziedziną gospodarki jest również leśnictwo. Lasy państwowe należą do leśnictwa Kraśnik. Większość lasów stanowią lasy gospodarcze, gdzie pozyskuje się duże ilości tarcicy. 
 

Struktura użytkowania gruntów

Lp.Rodzaj użytkuPowierzchnia 
w ha
Udział procentowy
1Grunty orne5 68954,00
2Sady4374,14
3Użytki zielone2452,32
4Użytki rolne razem6 37160,64
5Lasy3 26030,94
6Tereny zabudowane5665,37
7Tereny komunikacyjne1861,76
8Tereny różne i nieużytki990,94
9Wody540,51
10Powierzchnia ogółem10 536100,00

Gleby

Zróżnicowanie skał podłoża oraz rzeźba terenu zadecydowały o wykształceniu się różnych typów gleb w opisywanym terenie. Skałami macierzystymi gleb są lessy, margle i opoki kredowe, piaski i aluwia rzeczne.
Na południe od doliny Wyżnicy występują gleby lessowe, Mimo wybitnie drobnoziarnistego składu mechanicznego, ich właściwości fizyczne, a zwłaszcza wodne, są korzystne. Są to gleby wysokiej produktywności, jednak bardzo podatne na zmywanie. Gleby lessowe wykazują przeważnie cechy bielicowe. Na obszarach o większych spadkach występują gleby brunatne. W pobliżu krawędzi doliny Wyżnicy występują rędziny. Charakteryzują się one znaczną zawartością próchnicy, słaboalkalicznym odczynem oraz zasobnością w odżywcze składniki (fosfor, potas). Urodzajność tych gleb obniża ciężki skład mechaniczny i łatwość zbrylania.
W północnej i północno-zachodniej części gminy występują gleby bielicowe wytworzone z piasków słabogliniastych. Ze względu na lekki skład mechaniczny są mało zwięzłe i nadmiernie przepuszczalne. W dolinie Wyżnicy i Urzedówki występują mady. Są to gleby o sporej zawartości próchnicy, odczynie zbliżonym do obojętnego, zasobne w łatwo przyswajalny fosfor i potas. Są one glebami o wysokiej wartości produkcyjnej.

Kompleksy przydatności rolniczej stanowią zespoły różnych pod względem typów, rodzajów i gatunków oraz różnie położonych gleb, które wykazują zbliżone właściwości rolnicze i mogą być w podobny sposób użytkowane. Na terenie gminy wydzielone zostały następujące powierzchnie kompleksów przydatności rolniczej:
• do terenów o najwyższych walorach rolniczej przestrzeni produkcyjnej zaliczono kompleksy: pszenny dobry, pszenny wadliwy, zbożowo- pastewny mocny zajmujące – 4459 ha – 78,4% ogółu gruntów ornych.
• do terenów o średnich walorach rolniczej przestrzeni produkcyjnej zaliczono kompleksy żytni bardzo dobry, zbożowo-pastewny słaby zajmujące 630,8 ha – 11,1% ogółu gruntów ornych. 
• gleby najsłabsze są reprezentowane przez kompleksy: żytni dobry, żytni słaby, żytni bardzo słaby i zajmują 599,2ha – 10,5% ogółu gruntów ornych.
W obrębie użytków zielonych:
• kompleks 2z – użytki zielone średnie zajmują 128,6ha – 52,48% ogółu użytków zielonych,
• kompleks 3z – użytki zielone słabe i bardzo słabe zajmują powierzchnię 61,2ha – 24,97% ogółu użytków zielonych,
• kompleks 1z – użytki zielone dobre i bardzo dobre zajmują powierzchnię 55,2ha – 22,5% ogółu użytków zielonych.
 

Klasyfikacja gruntów uprawnych w Gminie Kraśnik według klas gleb

Klasa gruntówUżytki rolne razemGrunty orneUżytki zielone
 ha%ha%ha%
I      
II96,81,6395,81,681,00,40
III54,20,9154,222,12
IIIa2736,046,102736,048,09
IIIb1467,624,731467,625,78
IVa886,314,93820,814,4265,526,73
IVb459,97,75396,86,9763,125,75
V209,93,53159,62,8050,320,53
VI23,30,3912,40,2110,94,44
Razem5934,0100,05689,0100,0245,0100,0

Z tabeli wynika, że zdecydowana większość gleb tej gminy jest średniej i wysokiej klasy bonitacyjnej, gdzie przewagę stanowią gleby klasy III, zajmując ponad połowę powierzchni użytków rolnych. 

Jakość gruntów uprawnych według kompleksów przydatności rolniczej

Kompleks przydatności rolniczejPowierzchnia w ha Udział procentowy 
OznaczenieNazwa
Grunty orne
1pszenny bardzo dobry  
2pszenny dobry95,81,68
3pszenny wadliwy4203,673,88
4żytni bardzo dobry618,410,87
5żytni dobry202,43,55
6żytni słaby301,65,30
7żytni bardzo słaby95,21,67
8zbożowo-pastewny mocny159,62,80
9zbożowo-pastewny słaby12,40,21
Razem grunty orne5689,0100,00
Użytki zielone
1zbardzo dobre i dobre55,222,50
2zśrednie128,652,48
3zsłabe i bardzo słabe61,224,97
Razem użytki zielone245,0100,00

Źródła: „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Kraśnik – listopad 2002 r.”